uni61ths73
61
دانشگاه علوم پزشكي گلستان
بررسي شيوع افسردگي در مراجعه كنندگان به درمانگاه ترك اعتياد بيمارستان 5 آذر گرگان در سال 1384
1384-85
1384
1385
uni61ths73
دكتراي حرفه اي
دكترا
40
مقدمه: نشانه‌هاي افسردگي در افراد مبتلا به سوء مصرف يا وابستگي به مواد شايع است. حدود يك سوم تا نيمي از كساني كه سوء مصرف مواد شبه افيوني دارند يا به آن وابسته هستند و حدود %40 كساني كه سوء مصرف يا وابستگي به الكل دارند، زماني در طول عمر خود واجد معيارهاي زمينه ساز عمده براي خودكشي محسوب مي‌شود. به تازگي اقدامات مثبتي در جهت تشويق وابستگان به مواد افيوني براي ترك صورت گرفته است. امّا هنوز آمار دقيقي از تداوم ترك مواد مخدر در مراجعين در دست نمي‌باشد. با اين وجود تصور مي‌شود آمار بازگشت به مواد مخدر بالاست. شناسايي اختلالات رواني همراه، يكي از فاكتورهايي است كه مي‌تواند پزشكان را در شناسايي معتاداني كه امكان عود بالاتري دارند راهنمايي كرده و به آن‌ها براي برنامه ريزي افرادي كه در معرض خطر بيشتري هستند كمك نمايد. يكي از ساده‌ترين اختلالات خلقي كه به راحتي قابل تشخيص و درمان مي‌باشد، افسردگي است. وجود افسردگي بعد از ترك ميزان برگشت به اعتياد را افزايش مي‌دهد.
مواد و روش‌ها: مطالعه حاضر يك مطالعه توصيفي- تحليلي به صورت مقطعي بوده كه بر روي تمامي معتادان مراجعه كننده به بخش ترك اعتياد مركز آموزشي - درماني 5 آذر گرگان در طي سال 1384 انجام شد. در تاريخ پانزدهم هر ماه از بين پرونده‌هايي كه در طي يك ماه گذشته تشكيل شده بودند، 40 پرونده بيمار به طور تصادفي انتخاب شدند. بيماران انتخاب شده در طي مراجعه بعدي توسط محقق مورد مصاحبه قرار گرفته و پرسشنامه اطلاعات فردي و پرسشنامه تست Beck براي آن‌ها تكميل شد. بعد از تكميل پرسشنامه‌ها و جمع‌آوري آن‌ها، اطلاعات وارد نرم افزار SPSS 13شده و آناليز اين اطلاعات صورت گرفت.
نتايج: 404 نفر از مراجعه كنندگان به درمانگاه ترك اعتياد بيمارستان 5 آذر وارد مطالعه شدند. از اين افراد 375 نفر (92/8%) مرد و320 نفر (79/2%) متأهل بودند. شايع‌ترين ماده مخدر مصرفي در جامعه مورد مطالعه، ترياك با ميزان مصرف %91/1 بود؛ و پس از آن هروئين (%5/2)، حشيش (%2/2) و مواد مخدر ديگر (%1/5) قرار داشت. بيش از نيمي از افراد مورد مطالعه بيش از 6 سال و اغلب بيش از 8 سال به مواد مخدر اعتياد داشتند. نمره پرسشنامه Beck براي هر فرد محاسبه شد. حداقل و حداكثر امتيازات كسب شده توسط افراد مورد مطالعه به ترتيب صفر و 56 بود. ميانگين امتيازت افراد مورد مطالعه نيز 13/46-/+18/89 به دست آمد. بر اساس اين امتيازات %59/4 از افراد مورد مطالعه داراي درجاتي از افسردگي (از خفيف تا بسيار شديد) و %23/2 داراي افسردگي شديد و يا بسيار شديد بودند.
بحث و نتيجه گيري: ميزان كلي شيوع افسردگي در جامعه مورد مطالعه بالاتر از ميزان شيوع آن در جمعيت عادي بود. اغلب محققين ديگر نيز چنين نتيجه‌اي را ذكر كرده و بالاتر بودن ميزان افسردگي در افراد در حال سوء مصرف يا ترك مواد مخدر را بالاتر از جامعه نرمال گزارش كرده‌اند. در كنار آن مجرد بودن، نداشتن شغل و پايين بودن سطح درآمد با افزايش ميزان و شدّت افسردگي همراه بوده است. با توجه به يافته‌هاي فوق، در نظر داشتن اين عوامل خطر و برنامه ريزي جهت مقابله و كنترل آن‌ها در برنامه‌هاي ترك اعتياد ضروري به نظر مي‌رسد.
افسردگي، ترك اعتياد، پرسشنامه Beck
1240488000